Szacowanie kosztów i korzyści wdrażania innowacji skierowanych na ograniczanie ryzyka zawodowego w przedsiębiorstwach

Celem projektu było opracowanie metody i narzędzi wspomagających identyfikowanie innowacji skierowanych na ograniczanie ryzyka zawodowego oraz oszacowanie kosztów i korzyści wynikających z ich wdrażania w przedsiębiorstwach.

Przedmiotem badań były innowacje ukierunkowane na ograniczenie ryzyka zawodowego w miejscu pracy, a innowację należy rozumieć jako każdą zmianę w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy wnoszącą nowość w stosunku do stanu istniejącego i skutkująca poprawą nie tylko poziomu bezpieczeństwa i higieny pracy mierzonego liczbą wypadków przy pracy czy zdarzeń potencjalnie wypadkowych, ale również poprawą komunikacji w tym obszarze czy też poziomem zaangażowania pracowników w działania na rzecz poprawy warunków pracy.

W ramach realizacji 3. etapu projektu:

• przeanalizowano i przygotowano opisy trzech różnych narzędzi komputerowych do analizy kosztów i korzyści w zakresie bhp; opisane narzędzia posłużyły jako punkt wyjścia do opracowania założeń narzędzia komputerowego do symulacji kosztów i korzyści wdrażania innowacji skierowanych na ograniczanie ryzyka zawodowego; założenia te zostały opracowane we współpracy ze specjalistami ds. bezpieczeństwa i higieny pracy reprezentującymi Forum Liderów Bezpiecznej Pracy (działającym przy COP-PIB), firmami konsultingowymi działającymi przy Forum ISO 45001 oraz z ekspertami reprezentującymi pracowników naukowo-badawczych, mających doświadczenie we wdrażaniu elementów systemu zarządzania bhp;
• opracowano, na podstawie przygotowanych założeń, narzędzie komputerowe do symulacji kosztów i korzyści wdrażania innowacji skierowanych na ograniczanie ryzyka zawodowego; narzędzie zostało przygotowane w formie arkusza Excel, a następnie przetestowane w czterech przedsiębiorstwach (trzech zatrudniających pracowników na stanowiskach robotniczych oraz w jednym zatrudniającym pracowników tylko i wyłącznie na stanowiskach biurowych).

Projekt IV.PB.02. Metodyka szacowania kosztów i korzyści w opracowanym narzędziu komputerowym

W opracowanym narzędziu komputerowym do symulacji kosztów i korzyści innowacji skierowanych na ograniczenie ryzyka zawodowego uwzględniono dwa rodzaje kosztów ‒ nakłady na innowacje oraz koszty związane niewłaściwymi warunkami pracy. Odwrotność tych drugich jest traktowana jako potencjalne korzyści wynikające z wdrożenia innowacji. Korzyści te są powiększone o wzrost produktywności. Do tak zwanych policzalnych korzyści szacowanych za pomocą kalkulatora należy również doliczyć korzyści niepoliczalne lub korzyści rzadziej łączone z poprawą warunków pracy i poziomem bezpieczeństwa, takie jak: wzrost satysfakcji pracowników, ich lojalność oraz morale, spadek fluktuacji, poprawa jakości produkcji i produktu, poprawa wizerunku przedsiębiorstwa.

Symulacja z wykorzystaniem opracowanego narzędzia może pełnić funkcję motywacyjną i podnoszącą świadomość ponoszonych kosztów w przedsiębiorstwach, w których dotychczas nie rejestrowano i nie badano zdarzeń potencjalnie wpadkowych bądź też nie analizowano kosztów ukrytych (np. pośrednich absencji chorobowej lub też czasu pracy poświęconego na inne działania niż obowiązki zawodowe w związku np. z zaistniałym wypadkiem przy pracy). Zatem narzędzie to może przyczynić się do podniesienia świadomości ekonomicznej kadry kierowniczej i specjalistów ds. bhp w tym zakresie.

Ponadto w ramach projektu przygotowano materiały informacyjne na temat wdrażanych w przedsiębiorstwach innowacji skierowanych na ograniczanie ryzyka zawodowego oraz kosztów i korzyści ich wdrażania; materiały zostały umieszczone na stronie internetowej CIOP-PIB. Przeprowadzono również seminarium dla specjalistów i konsultantów ds. bhp nt. oceny skuteczności procesów zarządzania bhp, na którym promowano metodykę i narzędzie komputerowe do symulacji kosztów i korzyści innowacji skierowanych na ograniczenie ryzyka zawodowego; seminarium przeprowadzono 22 listopada 2022 roku w ramach Forum Liderów Bezpiecznej Pracy.

Wyniki 3. etapu projektu przedstawiono w 1 publikacji naukowej oraz zaprezentowano na 2 konferencjach krajowych i 1 konferencji międzynarodowej. Wyniki projektu upowszechniono również na szkoleniach okresowych dla specjalistów ds. bhp (8 grup po ok. 30 osób).