Wykaz prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet w ciąży i kobiet karmiących dziecko piersią

1 maja 2017 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2017 r. w sprawie wykazu prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet w ciąży i kobiet karmiących dziecko piersią (Dz.U. poz. 796), wydane na podstawie art. 176 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 2016 r. poz. 1666, z późn. zm.).

Zgodnie z nim Rada Ministrów, kierując się aktualną wiedzą na temat wpływu warunków wykonywania pracy i czynników występujących w środowisku pracy na zdrowie kobiet, przebieg dąży lub karmienie dziecka piersią, określa wykaz obejmujący prace związane z nadmiernym wysiłkiem fizycznym, w tym ręcznym transportem ciężarów oraz mogące mieć niekorzystny wpływ ze względu na sposób i warunki ich wykonywania, z uwzględnieniem rodzajów czynników występujących w środowisku pracy i poziomu ich występowania.

Rozporządzenie poprzedzone było rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet (Dz.U. z 2016 r. poz. 2057), które traci moc z dniem 1 maja 2017 r„ zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 22 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1053). Utrata mocy dotychczasowego rozporządzenia związana jest ze zmianą, z dniem 3 sierpnia 2016 r„ brzmienia art. 176 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, gdzie zmieniono m.in. upoważnienie ustawowe do wydania takiego aktu wykonawczego. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2017 r., w stosunku do dotychczas obowiązujące go, zostało ograniczone do określenia prac, których nie powinny wykonywać wyłącznie kobiety w ciąży lub kobiety karmiące dziecko piersią, stosownie do brzmienia art. 176 § 1 Kodeksu pracy, zgodnie z którym kobiety w ciąży i kobiety karmiące dziecko piersią nie mogą wykonywać prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia, mogących mieć niekorzystny wpływ na ich zdrowie, przebieg ciąży lub karmienie dziecka piersią.

Wykaz prac zamieszczony w załączniku do rozporządzenia obejmuje:

1)            prace związane z nadmiernym wysiłkiem fizycznym, w tym ręcznym transportem ciężarów,

2)            prace w mikroklimacie zimnym, gorącym i zmiennym,

3)            prace w narażeniu na hałas lub drgania,

4)            prace narażające na działanie pola elektromagnetycznego o częstotliwości od 0 Hz do 300 GHz oraz promieniowania jonizującego,

5)            prace w podwyższonym lub obniżonym ciśnieniu,

6)            prace w kontakcie ze szkodliwymi czynnikami biologicznymi,

7)            prace w narażeniu na działanie szkodliwych substancji chemicznych,

8)            prace grożące ciężkimi urazami fizycznymi lub psychicznymi.

Rozporządzenie wdraża dyrektywę Rady 92/85/EWG z dnia 19 października 1992 r. w sprawie wprowadzenia środków służących wspieraniu poprawy w miejscu pracy bezpieczeństwa i zdrowia pracownic w ciąży, pracownic, które niedawno rodziły, i pracownic karmiących piersią (dziesiąta dyrektywa szczegółowa w rozumieniu art. 16 ust. 1 dyrektywy 89/391/ EWG) (Dz. Urz. UE L348 z 28.11.1992, str. 1, Dz. Urz. UE L165 z 27.06.2007, str. 21 i Dz. Urz. UE L 65 z 04.03.2014, str. 1 - Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 2, str. 110).

Oprac. Anna Gałązkaspecjalistka ds. legislacji
BP 5/2017