Jakie znaczenie dla uznania zdarzenia za wypadek przy pracy ma związek zdarzenia z pracą?

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 30.10.2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U. z 2018 r. poz. 1376 ze zm.) za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną, powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą, podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności lub poleceń przełożonych. Muszą zatem zaistnieć wszystkie okoliczności określone tym przepisem (nagłość zdarzenia, przyczyna zewnętrzna, uraz, związek z pracą), aby dane zdarzenie mogło być uznane za wypadek przy pracy.
 

Bardzo ważną cechą wypadku przy pracy jest to, że musi on pozostawać w związku z pracą. Jednak określenie „wypadek przy pracy" nie powinno sugerować, że dotyczy tylko faktycznego wykonywania czynności pracy. Za wypadki przy pracy można uznać szereg zdarzeń, do których dochodzi nie tylko podczas wykonywania konkretnych czynności pracowniczych, ale i takie, które mają związek z pracą w szerszym rozumieniu. Przyjmuje się, że w celu ustalenia pełnego związku wypadku z pracą niezbędne jest wykazanie, że zdarzenie pozostawało z pracą w związku: czasowym, miejscowym oraz funkcjonalnym.
 

Zerwanie związku z pracą ma miejsce głównie w przypadku wszelkich nieplanowanych, nieuzgodnionych z przełożonymi przerw, w trakcie których pracownik nie świadczy pracy, tylko załatwia swoje prywatne sprawy - zarówno na terenie zakładu pracy, jak i poza nim.
 

Po ustaleniu okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy zespół powypadkowy pracodawcy sporządza protokół.

Organ rentowy, jako płatnik świadczeń z ubezpieczenia społecznego, jest zobowiązany do dokonania oceny dokumentów przedłożonych do wniosku o świadczenia oraz wydania decyzji w sprawie świadczeń, zgodnej z przepisami i stanem faktycznym. Ocena, czy zdarzenie jest wypadkiem przy pracy dokonywana jest przez Oddział ZUS indywidualnie, z uwzględnieniem wszystkich okoliczności wynikających z dokumentacji zgromadzonej w danej sprawie. W razie wątpliwości Oddział ZUS zobowiązany jest do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.
 

Tryb kompletowania przez płatnika składek (pracodawcę) wniosku o świadczenia, przysługujące z tytułu uszczerbku na zdrowiu spowodowanego wypadkiem przy pracy, reguluje rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania (Dz.U. z 2013 r., poz. 954).
 

Płatnik składek, po otrzymaniu wniosku, kompletuje dokumentację niezbędną do ustalenia uszczerbku na zdrowiu ubezpieczonego, spowodowanego wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową. Oznacza to, że katalog dokumentów wymaganych do złożenia wniosku o jednorazowe odszkodowanie, nie jest zamknięty.

Wiesława Lempska
Zakład Ubezpieczeń Społecznych
BP 4/2019