Pytania
- Nauczyciel szkoły podstawowej został zwolniony z pracy z powodu zmian organizacyjnych, a następnie złożył wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Spełnia warunki dotyczące wymaganego 30-letniego okresu składkowego i nieskładkowego, w tym 20 lat wykonywania pracy w jednostkach, o których mowa w ustawie o świadczeniach kompensacyjnych. Wiek emerytalny osiągnie w październiku 2016 roku i nie zamierza podjąć zatrudnienia. Czy pobierając rentę z tytułu niezdolności do pracy nauczyciel ten może przejść na świadczenie kompensacyjne?
- Musimy przygotować zaświadczenie na druku ZUS Rp-7 dla pracownika, który w najbliższym czasie zamierza przejść na emeryturę. Mamy wątpliwość dotyczącą ustalenia kwoty przychodu za 2013 rok. Nagrody roczne wypłacamy na ogół w grudniu każdego roku za bieżący rok. Wyjątkowo jednak nagrodę za ostatni rok kalendarzowy wypłaciliśmy dopiero w styczniu 2014 roku. Kwotę tej nagrody wykazaliśmy w raporcie miesięcznym za ten miesiąc i 15 lutego opłaciliśmy od tej nagrody składki do ZUS. Jak wykazać tę nagrodę w ZUS Rp-7?
- ZUS przyznał mi rentę okresową na dwa lata. Przyszedł termin kolejnego badania, a ja jestem chory i nie wychodzę z domu. Jak rozwiązać ten problem?
- Czy renta rodzinna przysługuje osobom studiującym zaocznie?
- Jako młodociany pracowałem przez kilka miesięcy w małym zakładzie produkcyjnym. Dostawałem wynagrodzenie miesięczne i ubranie robocze. Teraz przechodzę na emeryturę i chciałbym, aby ZUS doliczył ten okres. Czy to możliwe?
- Wybieram się na emeryturę pomostową. Na przestrzeni całego życia zawodowego trochę chorowałam. Które okresy pracy nie są uwzględniane do emerytury pomostowej?
- Od listopada 2008 r. pobieram wcześniejszą emeryturę, którą ZUS wyliczył według dawnych przepisów. Do stażu pracy mam zaliczoną opiekę nad dwójką dzieci. Słyszałam, że takie okresy można teraz korzystniej przeliczać, ale ZUS twierdzi, że mnie to nie dotyczy. Które przepisy to regulują?
- Oboje z mężem pobieramy emerytury, które ZUS przesyła na konto w banku. Mąż z racji schorzeń będzie przebywał w domu opieki lub córka zaopiekuje się nim w miejscu swojego zamieszkania. Czy emeryturę męża wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym mogę pobierać ja czy też trzeba przekazać bezpośrednio do domu opieki, bądź na rachunek córki?
- Chcę ustalić kapitał początkowy, bowiem pod koniec 2016 r. przechodzę na emeryturę. Z jednego przedsiębiorstwa mam tylko świadectwo pracy, w którym jest określona wysokość ostatniego zarobku. Utrzymuję też kontakty z kolegami z pracy, którzy mieli podobne wynagrodzenia i mogą to poświadczyć. Czy ZUS uwzględni takie dokumenty, a może zeznania świadków?
- Zbliżam się do osiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego. Przez ponad 25 lat pracowałem w szczególnych warunkach, ale przez ostatnie 8 lat pracodawca zmieni! mi stanowisko na lżejszą pracę. Słyszałem, że do emerytury należy mi się rekompensata. Czy to prawda?
- Lekarz kieruje mnie na rentę, bo choruję już czwarty miesiąc i nie rokuję powrotu do zdrowia. Jakie dokumenty należy przygotować przy ubieganiu się o rentę z tytułu niezdolności do pracy?
- Gdzie można znaleźć druki wymagane do renty i gdzie powinnam je złożyć?
- Pobieram rentę rodzinną po żonie, już dwa lata. W grudniu 2016 r. osiągam wiek emerytalny i zamierzam przejść na emeryturę. Czy mogę pobierać łącznie rentę rodzinną i swoją emeryturę?
- Zbliża się koniec roku, chciałbym wnioskować o kapitał początkowy, bo w przyszłym roku osiągnę wiek emerytalny. Jak to zrobić?
Odpowiedzi
Musimy przygotować zaświadczenie na druku ZUS Rp-7 dla pracownika, który w najbliższym czasie zamierza przejść na emeryturę. Mamy wątpliwość dotyczącą ustalenia kwoty przychodu za 2013 rok. Nagrody roczne wypłacamy na ogół w grudniu każdego roku za bieżący rok. Wyjątkowo jednak nagrodę za ostatni rok kalendarzowy wypłaciliśmy dopiero w styczniu 2014 roku. Kwotę tej nagrody wykazaliśmy w raporcie miesięcznym za ten miesiąc i 15 lutego opłaciliśmy od tej nagrody składki do ZUS. Jak wykazać tę nagrodę w ZUS Rp-7?
Ustalenie emerytury przyznanej na tzw. dotychczasowych zasadach (dla osób urodzonych przed 1 stycznia 1949 r., a także tych urodzonych w latach 1949-1968 (które do końca 2008 roku spełniły warunki wymagane do przyznania wcześniejszej emerytury) uzależnione jest m.in. od wysokości wynagrodzeń
wnioskodawcy uzyskanych w latach wskazanych do obliczenia podstawy wymiaru świadczenia.
Pracodawca, który zatrudniał (zatrudnia) pracownika występującego o emeryturę, musi wystawić zaświadczenie potwierdzające wysokość wypłaconego mu wynagrodzenia w poszczególnych latach kalendarzowych. Najlepiej, gdy skorzysta w tym celu z formularza opracowanego przez ZUS – „Zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu” (druk ZUS Rp-7), który zawiera rubryki na wpisanie wszystkich informacji niezbędnych do właściwego ustalenia podstawy wymiaru świadczenia.
Najważniejszą częścią formularza ZUS Rp-7 jest tabela zamieszczona w punkcie trzecim. Pracodawca podaje w niej zarobki pracownika osiągnięte w poszczególnych latach kalendarzowych. Wypełniając ją, powinien uwzględnić
tylko te składniki wynagrodzenia (dochodu, przychodu), które stanowiły podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne (przed 1 stycznia 1999 r.) lub na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (po 31 grudnia 1998 r.) w myśl przepisów obowiązujących w okresie, za które przysługiwały.
Ustalając kwoty przychodu za poszczególne lata kalendarzowe, pracodawca powinien dostosować się do zasad wliczania poszczególnych składników wynagrodzenia (przychodu, dochodu) obowiązujących przy ustalaniu podstawy wymiaru emerytury lub renty. Obliczając tę podstawę, ZUS zalicza poszczególne
składniki do okresu, za który przysługują, bez względu na to, kiedy zostały wypłacone i kiedy stanowiły podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne lub na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Wyłącznie wtedy, gdy
nie jest możliwe ustalenie okresu, za który dana wypłata przysługuje, dolicza się ją do miesiąca, w którym została wypłacona. Oznacza to, że jeśli pracodawca wypłacił określony składnik wynagrodzenia
(przychodu, dochodu) po upływie danego roku, przy wystawianiu zaświadczenia ZUS Rp-7 powinien go doliczyć do przychodu za ten rok, za który przysługuje, jeśli ustalenie takiej przynależności jest możliwe. Nie ma w tym przypadku znaczenia, kiedy dany składnik stanowił podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie
społeczne lub na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz kiedy pracodawca opłacił od niego te składki.
Podstawa prawna: art. 15, art. 125 i art. 125a ustawy z 17 grudnia 1998 r.
o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2015 r. poz. 748 ze zm.).
Wiesława Lempska
Zakład Ubezpieczeń Społecznych