Podsumowanie

Bezpieczeństwo jest nie tylko jedną z fundamentalnych potrzeb ludzi, lecz także ich prawem.

Z jednej strony człowiek potrzebuje poczucia bezpieczeństwa, by mógł się rozwijać, realizować życiowe cele i tworzyć, a z drugiej – tworzy, aby wspierać kreowanie bezpieczeństwa w sposób zorganizowany, także w miejscu pracy. Jak pokazuje przedstawiona w artykule przekrojowa analiza materiałów wizualnych, ich twórcami są przede wszystkim artyści zaangażowani społecznie, a efektem ich działalności są liczne prace wykorzystywane w inicjatywach z zakresu kształtowania postaw wobec bezpieczeństwa pracy.

W dobie tak dużej popularności i dostępności fotografii cyfrowej twórcami stają się również nieprofesjonaliści, którzy na swój sposób starają się komunikować, jak rozumieją i postrzegają bezpieczeństwo i zdrowie. A bogactwo i różnorodność powstających materiałów wizualnych pozwalają na skuteczne docieranie z treściami edukacyjnymi do różnych grup (w tym wiekowych) odbiorców.

Przedstawiony w artykule materiał pokazuje, że w działaniach z zakresu kształtowania probezpiecznych postaw pracowników można wykorzystywać różne materiały wizualne, np. plakaty, infografiki, fotografie, filmy lub animacje. Wyniki badań potwierdzają, że każde z tych narzędzi ma inny odbiór. Każda z tych form przekazu ma swoich zwolenników i przeciwników. Jednak właśnie to bogactwo i ta różnorodność pozwalają na budowanie przekazu celowanego, prawie zindywidualizowanego, dostosowanego do potrzeb i możliwości percepcyjnych konkretnych odbiorców. Artyści i inni twórcy udowadniają natomiast, że tematyka jest nie tylko ważna społecznie, lecz także atrakcyjna. I o tę atrakcyjność należy dbać, tworząc materiały wizualne, ponieważ podobnie jak ocena jakości szkoleń jest skorelowana z poziomem ich skuteczności [28], tak skuteczność materiałów wizualnych jest skorelowana z ich poziomem artystycznym [9].

Rys. 9. Scena z filmu animowanego pt. „Matysek” (Joanna Jóźwicka)

W dalszych pracach konieczne wydaje się zatem podjęcie pogłębionych badań dotyczących oceny skuteczności wybranych środków komunikacji wizualnej w działaniach z zakresu kształtowania probezpiecznych postaw wobec bezpieczeństwa pracy.

__________________________

BIBLIOGRAFIA

[9]TISCHNER J. Krótki przewodnik po życiu. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2017.

[28]TAM V.W.Y., FUNG I.W.H. Behavior, Attitude, and Perception toward Safety Culture from Mandatory Safety Training Course. Journal of Professional Issues in Engineering Education & Practice. 2012, 7.

Opracowano na podstawie wyników V etapu programu wieloletniego pn. „Poprawa bezpieczeństwa i warunków pracy”, fi nansowanego w zakresie zadań służb państwowych ze środków Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej (zadanie nr 4.SP.05 pt. „Metody i narzędzia wspierające proces edukacji w zakresie kształtowania postaw probezpiecznych, szczególnie wśród dzieci i młodzieży”).

Koordynator programu: Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy.