Pytania
Odpowiedzi
Słyszałam, że od nowego roku są duże zmiany w wystawianiu zwolnień lekarskich. Na czym one polegają?
Istotnie od początku 2016 r. pacjent może otrzymać od lekarza zwolnienie wystawione według dotychczasowych zasad – na papierowym formularzu (ZUS ZLA) albo w formie elektronicznej (e-ZLA). Natomiast od 1.01.2018 r. będą wystawiane wyłącznie zwolnienia elektroniczne.
Elektroniczne zwolnienia będą mogli wystawiać lekarze posiadający profil na PUE ZUS lub zintegrowaną z PUE aplikację gabinetową. Przy wystawianiu e-ZLA lekarz otrzyma dostęp do danych pacjenta (ubezpieczonego), jego pracodawców (płatników składek) oraz członków jego rodziny – jeśli zwolnienie będzie wystawiane w celu opieki nad nimi. Po wpisaniu numeru PESEL pacjenta pozostałe dane identyfikacyjne zostaną automatycznie uzupełnione przez system. Adres pacjenta lub dane płatnika lekarz będzie wybierał z wyświetlonej listy. Poza tym
system będzie weryfikował datę początku okresu niezdolności do pracy z zasadami wystawiania zwolnień określonymi w przepisach oraz z ostatnim wystawionym zwolnieniem. Możliwy będzie podgląd zaświadczeń lekarskich wystawionych wcześniej dla pacjenta, w tym wyniku kontroli przez lekarza orzecznika ZUS.
System przypomni lekarzowi o możliwości skierowania pacjenta na rehabilitację leczniczą w ramach prewencji rentowej ZUS. W przypadku pozytywnej decyzji lekarza o skierowaniu na rehabilitację, zostanie otwarty formularz wniosku ZUS PR i będą automatycznie wprowadzone dane pacjenta. Wystawione przez
lekarza e-ZLA zostanie przekazane do ZUS automatycznie. Jeśli lekarze wybiorą elektroniczną formę wystawiania zwolnień, nie będą musieli, tak jak dotychczas, dostarczać zwolnień do ZUS oraz przechowywać drugiej kopii. Nie będzie też potrzeby pobierania w placówkach ZUS tzw. bloczków formularzy ZUS ZLA.
ZUS zwraca uwagę na to, iż wystawianie e-ZLA będzie także możliwe przez urządzenia mobilne, np. przy wizycie domowej. Jeśli pracodawca założy profil na PUE, to otrzyma natychmiast wiadomość o wystawieniu jego pracownikowi e-ZLA i samo zwolnienie.
Jeżeli lekarz wystawi e-ZLA, to pacjent nie będzie musiał dostarczać zwolnienia pracodawcy (w przypadku pracowników) albo ZUS (m.in. w przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą). Nie będzie już musiał w czasie choroby lub opieki, np. nad chorym dzieckiem udawać się do pracodawcy czy jednostki
ZUS, albo prosić o dostarczenie zwolnienia rodzinę czy znajomych. E-ZLA zostanie przesłane na profil PUE płatnika i do systemu ZUS. Nie będzie wymagany od pacjenta termin 7 dni na dostarczenie zwolnienia. Nie będą go też dotyczyły ewentualne obniżenia zasiłku chorobowego czy opiekuńczego z powodu przekroczenia tego terminu. Konieczne będzie natomiast przesłanie (złożenie) wniosku m.in. w przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą, występujących o zasiłek po ustaniu zatrudnienia (ubezpieczenia) czy pracowników,
którym ZUS, a nie pracodawca wypłaca świadczenia chorobowe. Wydrukowanie e-ZLA przez lekarza będzie konieczne nie tylko, gdy pracodawca (płatnik składek) nie będzie miał profilu na PUE ZUS, ale także wówczas, gdy pacjent o to wystąpi.
W nowym trybie przewidziano również wystawienie przez lekarza i przekazanie pacjentowi zwolnienia na formularzu wydrukowanym z systemu, opatrzonym podpisem i pieczątką lekarza, gdy wystawienie e-ZLA nie będzie
możliwe, np. z powodu braku dostępu do Internetu w trakcie wizyty. Takie papierowe zwolnienie pacjent musi dostarczyć pracodawcy albo ZUS. Natomiast lekarz musi w terminie 3 dni roboczych (od wystawienia albo ustania przyczyn uniemożliwiających przekazanie zwolnienia) przesłać je elektronicznie do ZUS.
Do końca 2017 r. lekarz będzie mógł wystawiać „papierowe” zwolnienia według obecnie obowiązujących zasad. Musi poinformować pacjenta o konieczności doręczenia takiego zwolnienia pracodawcy (w przypadku pracowników)
czy ZUS (m.in. w przypadku przedsiębiorców) w termie 7 dni od jego otrzymania.
Gdy termin ten zostanie przekroczony, zasiłek chorobowy czy opiekuńczy zostanie obniżony o 25% (za okres od 8. dnia orzeczonej niezdolności do pracy do dnia dostarczenia zwolnienia).
Wiesława Lempska
Zakład Ubezpieczeń Społecznych