Pytania
- Czy przejście na emeryturę później niż w momencie osiągnięcia wieku emerytalnego jest korzystne?
- Chciałbym przeliczyć emeryturę z uwzględnieniem lepszych zarobków, jakie otrzymywałem w niektórych firmach. Mam jednak tylko umowy o pracę, zaświadczenie o pracy w I kategorii zatrudnienia oraz legitymację ubezpieczeniową, w której zachowały się kartki ze zwolnieniami lekarskimi. Czy to wystarczy?
- Czy i w jakich sytuacjach można przeliczać renty lub emerytury?
- Jak wygląda przeliczanie emerytury przyznanej na nowych zasadach?
- Zmarł nasz kuzyn emeryt. Jego żona dostała po nim świadczenie, ale mniejsze, niż on pobierał. Ile powinna wynosić renta rodzinna?
- Ubiegam się o rentę wypadkową. Jak ZUS ją wylicza?
- W związku z tym, że latem wybieram się na emeryturę, chciałam zapytać o terminy i zasady podwyższania świadczeń.
- Jakie świadczenie pogrzebowe jest wypłacane w razie śmierci emeryta-rencisty?
- Jaką ochronę rentową prowadzi ZUS?
- Czy zgodnie z obecnymi przepisami emerytalnymi staż pracy ma wpływ na prawo do emerytury?
- Od ponad 10 lat pobieram rentę chorobową, a niedługo osiągnę wiek emerytalny. Czy ZUS będzie pamiętał, aby zamienić moją rentę na emeryturę?
- Czy po przejściu na emeryturę można jeszcze pracować?
- Mam subkonto w ZUS. Rozumiem, że są na nim moje pieniądze, które zbierałem w moim funduszu emerytalnym. Czy tak?
- Słyszałem, że zostały opublikowane nowe tablice dalszego trwania życia. Kogo one dotyczą?
- Słyszałem, że osoby, które pomimo osiągnięcia wieku emerytalnego jeszcze pracują, mogą skorzystać ze specjalnej ulgi podatkowej. Na czym ona polega?
- Czy student zaoczny ma prawo do renty rodzinnej?
- W poprzednich latach ZUS nie zaliczył mi dwóch okresów pracy. Czy w tej sytuacji kwestionowane okresy zatrudnienia (ubezpieczenia) mogą być uznane przez sąd?
- Jak w tym roku wygląda roczna waloryzacja kont emerytalnych? Podobno jest dość korzystna?
- Ile uczeń i student mogą dorobić do renty rodzinnej?
- Mam w banku konto (założone jeszcze w czasie, kiedy pracowałem), na które ZUS przelewa mi świadczenie emerytalne. Zastanawiam się jednak, czy mógłby mi je dostarczać listonosz?
- W jaki sposób dłuższa aktywność zawodowa wpływa na wysokość przyszłej emerytury?
- Po dwóch latach od zakończenia ostatniej pracy ciężko zachorowałem i ubiegałem się o rentę. Mam przepracowanych 27 lat pracy składkowej. Lekarz orzecznik ZUS przyznał mi rentę najpierw na rok, a potem na kolejny rok, i ustalił, że jestem całkowicie niezdolny do pracy, jednak na ostatnim badaniu stwierdził u mnie tyko częściową niezdolność do pracy. Czy w tej sytuacji nadal będę otrzymywał rentę?
- Mąż ubiega się o rentę i ostatnio był w ZUS na badaniu lekarskim. Lekarz uznał jednak, że mąż jest zdrowy. Co zrobić, jeśli nie zgadzamy się z orzeczeniem lub decyzją ZUS?
- Znalazłem na swoim koncie ZUS informację o zwiększeniu kwoty moich pieniędzy. Czyżby na przyszłą emeryturę?
- Ile wynosi dodatek do emerytury weterana poszkodowanego i komu przysługuje?
- Słyszałam, że od września tego roku nauczyciele mają możliwość przechodzenia na wcześniejszą emeryturę. Proszę o więcej informacji na ten temat
- Wiele się mówiło o tzw. rentach wdowich. Czy przepisy w tej sprawie zostały już uchwalone?
- Zbliżam się do osiągnięcia wieku emerytalnego, a w swoim życiu zawodowym miałam zarówno okresy zatrudnienia na podstawie umów cywilnoprawnych i umów o pracę, okresy, w których pobierałam zasiłek dla bezrobotnych lub przebywałam na urlopie bezpłatnym, jak i okresy prowadzenia tylko samej działalności gospodarczej (prowadzę ją zresztą do dziś). Które z tych okresów nie zostaną uwzględnione przy ustalaniu stażu pracy mającego wpływ na prawo do emerytury i jej wysokość? Podobno w tym zakresie szykują się jakieś korzystne zmiany przepisów? Zastanawiam się, czy mogłabym zyskać na tej zmianie, gdybym nie przeszła na emeryturę w tym roku, lecz odroczyła ten moment (do kiedy?)
Odpowiedzi
Ile uczeń i student mogą dorobić do renty rodzinnej?
Wielu młodych ludzi w trakcie nauki czy podczas wakacyjnej przerwy podejmuje zatrudnienie. Wśród nich są także uczniowie i studenci pobierający rentę rodzinną z ZUS, którzy muszą zwracać uwagę na swoje dodatkowe przychody, aby ich świadczenie nie zostało zmniejszone lub zawieszone. Od 1 czerwca br. wzrosły kwoty graniczne przychodów (i będą obowiązywać do 31 sierpnia br.), zatem młodzież, która pobiera rentę rodzinną z ZUS, może więcej dorobić do swojego świadczenia.
Górna granica bezpiecznego dorabiania to 5703,20 zł brutto (70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia). Dodatkowy miesięczny przychód do tej kwoty nie spowoduje zmniejszenia wypłacanej przez ZUS renty rodzinnej. Świadczenie może być zawieszone, jeśli przekroczenie będzie wyższe niż 130% przeciętnego wynagrodzenia, tj. 10 591,60 zł brutto. Natomiast w sytuacji, gdy przychód będzie wyższy niż 5703,20 zł brutto, ale niższy niż 10591,60 zł brutto, ZUS może zmniejszyć wypłacane świadczenie. W przypadku renty rodzinnej dla jednej osoby jest to kwota 757,08 zł. Jeśli do renty rodzinnej uprawnionych jest więcej osób, wtedy z tytułu przekroczenia kwot przychodu zmniejszeniu lub zawieszeniu ulega tylko część świadczenia przysługująca osobie osiągającej dodatkowe przychody.
Na zmniejszenie lub zawieszenie renty rodzinnej przez ZUS ma wpływ przede wszystkim przychód z tytułu zatrudnienia albo innej działalności, która podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, np. przychód z umowy o pracę, umowy zlecenia czy też umowy o dzieło zawartej z własnym pracodawcą. Wyjątek stanowi umowa zlecenia zawarta z uczniem lub studentem do 26. roku życia, która nie rodzi obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. To oznacza, że przychody osiągane z takiej umowy co do zasady nie są wliczane do limitu przychodów, od których zależy zmniejszenie lub zawieszenie renty rodzinnej. Przychód będzie miał znaczenie, jeśli uczeń, student wykonuje umowę zlecenia dla firmy, w której jednocześnie jest pracownikiem.
Wiesława Lempska
Zakład Ubezpieczeń Społecznych
BP7/2024