Obszary społecznej odpowiedzialności według normy PN-ISO 26000
Każde przedsiębiorstwo może zidentyfikować zakres swojej społecznej odpowiedzialności, zaznajamiając się z jej głównymi obszarami oraz powiązanymi z nimi zagadnieniami, oczekiwaniami i działaniami, opisanymi w normie PN-ISO 26000.
Do głównych obszarów społecznej odpowiedzialności należą:
- ład organizacyjny,
- prawa człowieka,
- praktyki z zakresu pracy,
- środowisko,
- uczciwe praktyki operacyjne,
- zagadnienia konsumenckie
- zaangażowanie społeczne i rozwój społeczności lokalnej.
Ład organizacyjny to system, poprzez który organizacja podejmuje i wdraża decyzje, zmierzające do realizacji jej celów. Może on obejmować zarówno formalne, jak i nieformalne mechanizmy zarządzania. W kontekście społecznej odpowiedzialności ład organizacyjny pełni rolę zarówno głównego obszaru działań, jak i metody zwiększania zdolności organizacji do wdrażania społecznie odpowiedzialnych praktyk w każdym z pozostałych obszarów. Ta podwójna charakterystyka nadzoru organizacyjnego wynika z potrzeby zastosowania efektywnego systemu podejmowania decyzji, który wdraża zasady rozliczalności, przejrzystości, postępowania etycznego, poszanowania potrzeb interesariuszy, praworządności, poszanowania międzynarodowych norm postępowania oraz poszanowania praw człowieka w organizacji dążącej do postawy odpowiedzialnej społecznie.
Prawa człowieka to fundamentalne prawa wszystkich ludzi. Są to prawa obywatelskie i polityczne, które obejmują prawo do życia i wolności, równego traktowania w obliczu prawa oraz swobody wypowiedzi, a także prawa ekonomiczne, socjalne i kulturalne, takie jak prawo do pracy, do wyżywienia, do możliwie najwyższych standardów w zakresie zdrowia, do edukacji oraz do bezpieczeństwa socjalnego. Przedsiębiorstwa mają obowiązek przestrzegać wszystkich praw człowieka. Realizacja tego obowiązku oznacza brak przyzwolenia na łamanie tych praw i wymaga identyfikowania działań, które mogą mieć wpływ na ich poszanowanie.
Praktyki z zakresu pracy obejmują wszystkie polityki i praktyki związane z pracą wykonywaną przez przedsiębiorstwo, w jego obrębie lub w jego imieniu, łącznie z pracą zlecaną podwykonawcom. Odnoszą się one do zagadnień takich jak nabór i awansowanie pracujących, ich przenoszenie oraz rozwiązywanie umowy o pracę, szkolenia i doskonalenie umiejętności, a także warunki pracy, w tym między innymi bezpieczeństwo i higiena pracy oraz czas pracy i wynagrodzenie. Obejmują one również kwestie związane z reprezentacją i uczestnictwem organizacji pracujących i pracodawców w rokowaniach zbiorowych, dialogu społecznym oraz konsultacjach trójstronnych, których celem jest rozwiązywanie kwestii socjalnych związanych z zatrudnieniem.
Środowisko, czyli otoczenie, w którym działa organizacja, z uwzględnieniem powietrza, wody, ziemi, zasobów naturalnych, flory, fauny, ludzi i ich wzajemnych zależności stanowi ważny aspekt społecznej odpowiedzialności, gdyż podejmowane w przedsiębiorstwie decyzje i działania zawsze mają na nie wpływ. W uwzględnianiu zagadnień środowiskowych w sposób systematyczny mogą pomóc między innymi normy serii ISO 14000.
Uczciwe praktyki operacyjne dotyczą etycznego postępowania w kontaktach przedsiębiorstwa z innymi organizacjami. Zagadnienia związane z uczciwymi praktykami operacyjnymi dotyczą kwestii takich jak przeciwdziałanie korupcji, odpowiedzialne angażowanie się w działalność w sferze publicznej, uczciwa konkurencja, relacje z innymi organizacjami oraz poszanowanie praw własności. U podstaw uczciwych praktyk operacyjnych leży przestrzeganie, wspieranie i propagowanie standardów w zakresie postępowania etycznego.
Zagadnienia konsumenckie związane ze społeczną odpowiedzialnością dotyczą między innymi, sprawiedliwych praktyk marketingowych, ochrony zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów, zrównoważonej konsumpcji, rozstrzygania i rozwiązywania sporów, ochrony danych i prywatności, dostępu do produktów i usług o zasadniczym znaczeniu, zaspokajania potrzeb konsumentów szczególnie wrażliwych i znajdujących się w niekorzystnej sytuacji społecznej, a także edukacji konsumentów.
Zaangażowanie społeczne i rozwój społeczności lokalnej to obszar obejmujący działania mające na celu wsparcie rozwoju i poprawę dobrostanu społeczności lokalnej i budowanie z nią relacji. Kwestie związane z rozwojem społeczności lokalnej, w które przedsiębiorstwo może wnieść swój wkład, obejmują między innymi tworzenie miejsc pracy, na przykład przez rozszerzanie działalności gospodarczej i rozwój technologiczny, a także wspieranie lokalnych inicjatyw rozwoju ekonomicznego, wspieranie edukacji i programów rozwijania kompetencji, a także promowanie kultury i sztuki oraz dostarczanie i/lub upowszechnianie usług zdrowotnych dla społeczności.