Pytania
- Czy można pobierać emeryturę pomostową wraz z innymi świadczeniami emerytalno-rentowymi?
- Od 1 września 2020 roku ZUS przyznał mi emeryturę pomostową. Natomiast już 2 listopada 2020 roku znalazłem pracę w niepełnym wymiarze. Wiem, że istnieje możliwość przeliczenia świadczenia z nowych składek emerytalnych zapisywanych na moim koncie. Czy to prawda, że aby złożyć taki wniosek, muszę czekać cały rok od przyznania emerytury?
- Od wielu lat prowadzę pozarolniczą działalność gospodarczą, a od niedawna jestem chory i niezdolny do pracy, dlatego pobieram zasiłek chorobowy. W marcu osiągnę wiek emerytalny. Czy dla przyznania emerytury przez ZUS muszę zawiesić działalność albo całkowicie zrezygnować z jej prowadzenia? Czy przeszkodą w uzyskaniu uprawnienia do emerytury będzie pobieranie przeze mnie zasiłku chorobowego wypłacanego przez ZUS?
- Zostałem uznany przez Powiatowy Zespół Do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności za osobę niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym. Chcę zgłosić wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Czy muszę być jeszcze badany przez lekarza orzecznika ZUS?
- Emerytura męża i moja jest przekazywana przez ZUS na nasze wspólne konto bankowe. Mąż z racji nabytych schorzeń będzie przebywał w domu opieki. Czy jego emeryturę wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym mogę pobierać ja, czy też trzeba ją przekazać bezpośrednio do domu opieki?
- Od stycznia 2020 r. pobieram rentę. Niedawno złożyłam do ZUS zaświadczenie z zarobkami za 2010 r. wraz z wnioskiem o przeliczenie. ZUS przeliczył rentę poprzez zmianę podstawy jej wymiaru, ale nie uwzględnił stażu pracy. Musiałam składać drugi wniosek. Czy słusznie?
- Jak jest waloryzowany kapitał początkowy i składki na ubezpieczenie emerytalne na moim koncie ?
- Kiedy ZUS może przeliczyć emeryturę lub rentę?
- W moim przedsiębiorstwie zaczynają się obecnie zwolnienia z pracy, a ja wiem, że moje stanowisko zostanie zlikwidowane. Urodziłam się w 1964 roku, pracę rozpoczęłam w połowie 1983 roku i pracuję do dziś. Miałam tylko półtoraroczną przerwę, kiedy to urodziłam dziecko i byłam na urlopie. Gdybym s traciła p racę, czy w takiej sytuacji d ostanę świadczenie przedemerytalne?
- Poproszę o informację, czy tzw. okresy zatrudnienia – ubezpieczenia mogą być uznane przez sąd?
- Proszę o odpowiedź na pytanie, jakie są zasady waloryzacji emerytur w 2021 roku?
- Proszę o odpowiedź na pytanie, jakie są zasady waloryzacji emerytur w 2021 roku?
- Jakie są podstawowe możliwości uzyskania renty rodzinnej przez wdowę?
- Za rok osiągnę wiek emerytalny i mam zamiar przejść na emeryturę. W latach 1993 - 1996 r. studiowałem na uczelni wyższej. Potem pracowałem, i nadal pracuję w tym samym zawodzie na podstawie umowy o pracę. Od znajomych wiem, że okres studiowania liczy się jakoś korzystniej. Na czym polega to lepsze wyliczenie?
- Od jakich czynników zależy korzystne przejście na emeryturę?
- Do końca czerwca tego roku zamierzam pracować, a potem chciałbym przejść na emeryturę pomostową. Ale już znalazłem inną pracę, gdzie mógłbym dalej pracować. Słyszałem, że do przyznania emerytury pomostowej konieczne jest rozwiązanie stosunku pracy?
- Zbliżam się do emerytury. Swego czasu zapisałem się do otwartego funduszu emerytalnego. Wiem, że moje pieniądze znajdują się już w ZUS. Nigdzie nie mogę znaleźć informacji odnośnie do subkonta, co to jest subkonto, jak dziedziczy się środki. Proszę o informacje na ten temat.
- Mój kolega ma problemy z ZUS. Pobiera emeryturę pomostową i jednocześnie pracuje. Okazało się, że zarobił za dużo i musi zwracać część pieniędzy. Stanowisko ZUS jest stanowcze – czy słusznie?
- Jak wygląda dziedziczenie środków z subkonta po osobie, która nie przystąpiła do OFE?
- Jak wygląda dziedziczenie środków z subkonta po członku OFE, który nie osiągnął wieku emerytalnego (60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn)
- A jak wygląda dziedziczenie środków z subkonta po członku OFE, który osiągnął wiek emerytalny (60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn)
- Słyszałem, że ZUS oprócz zwykłych rent z tytułu niezdolności do pracy przyznaje renty szkoleniowe. Proszę wyjaśnić, co to są za renty, kto może się o nie ubiegać?
- Orzekanie o celowości przekwalifikowania zawodowego
- Wydawanie decyzji w sprawie renty szkoleniowej
- Zawiadamianie o przyznaniu renty szkoleniowej
- Wstrzymanie wypłaty renty szkoleniowej
- Jak ustala się wysokość tzw. starej i nowej emerytury?
- Jak przelicza się emerytury z tytułu pracy po przyznaniu świadczenia?
- Czy i na jakiej podstawie mogę uzyskać przedłużenie prawa do renty szkoleniowej?
- Od zeszłego roku pobieram emeryturę, a od 10 lat – rentę z tytułu choroby zawodowej. Czy w związku z tym mam się spodziewać jakichś ograniczeń?
- Od 10 lat otrzymuję niewielką rentę chorobową. Niedługo osiągnę wymagany dla kobiet wiek emerytalny i dostanę emeryturę. W jakim przypadku emerytura nie może być niższa od pobieranej renty z tytułu niezdolności do pracy?
- Przechodzę na emeryturę. Jako młodociany chłopak odbywałem w fabryce naukę zawodu. W jaki sposób mam udowodnić ten okres?
- Jak przeprowadzana jest waloryzacja składek emerytalnych oraz kapitału początkowego?
- Zgromadziłem dokumenty dotyczące moich zarobków sprzed 1999 r. Jak ZUS ustala podstawę wymiaru kapitału początkowego?
- Jak ponownie ustala się wysokość emerytury ubezpieczonych urodzonych w 1953 r.?
- Przechodzę na rentę chorobową, ale jeszcze przez rok będę pracował na cały etat. Czy ZUS nie odbierze mi renty?
- Na czym polegają wprowadzone zmiany dotyczące przyznawania emerytur w czerwcu każdego roku?
- Pod koniec roku przechodzę na emeryturę. Należałam do otwartego funduszu emerytalnego. Jakie są zasady przyznawania okresowej emerytury kapitałowej?
- Wiem, że jeszcze funkcjonują dwa sposoby obliczania wysokości emerytury. Proszę o informacje na ten temat.
- Słyszałem, że w listopadzie ma być wypłacane dodatkowe świadczenie dla emerytów i rencistów. Media nazywają je „czternastką”. Proszę o więcej informacji.
- Zatrudniamy pana, który jest na wcześniejszej emeryturze. Czy zwiększenie jego wynagrodzenia może mieć wpływ na wypłatę emerytury?
- Kto decyduje, które stanowiska uciążliwej pracy dają prawo do otrzymania emerytury pomostowej?
- Zatrudniamy (na umowę o pracę) dwóch pracowników z ustalonym prawem do emerytury, przy czym jeden ma obliczoną emeryturę na starych, a drugi – na nowych zasadach. Jak w tych przypadkach wygląda przeliczanie emerytury?
Odpowiedzi
Zatrudniamy (na umowę o pracę) dwóch pracowników z ustalonym prawem do emerytury, przy czym jeden ma obliczoną emeryturę na starych, a drugi – na nowych zasadach. Jak w tych przypadkach wygląda przeliczanie emerytury?
W przypadku pracownika z ustalonym prawem do emerytury w wysokości obliczonej według dotychczasowych zasad, który nadal pracuje, emerytura jest ponownie ustalana na wniosek emeryta – dolicza się do niej po 1,3% podstawy wymiaru za każdy rok okresów składkowych i po 0,7% podstawy wymiaru za każdy rok okresów nieskładkowych (z uwzględnieniem pełnych miesięcy). Wniosek w tej sprawie można zgłosić najwcześniej po zakończeniu kwartału kalendarzowego, chyba że w jego trakcie ustało ubezpieczenie (art. 112 i 113 ustawy emerytalnej).
Przepisy przewidują też możliwość przeliczenia podstawy wymiaru emerytury. Wysokość emerytury oblicza się ponownie, jeśli do obliczenia podstawy wymiaru wskazano wynagrodzenia:
- z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z ostatnich 20 lat kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o przyznanie lub ponowne ustalenie emerytury
- z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu, przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie wysokości emerytury – gdy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru będzie wyższy od poprzednio obliczonego.
Jeżeli przy ustalaniu wysokości podstawy wymiaru emerytury wskaże się zarobki osiągane wyłącznie przed przyznaniem emerytury, podstawę wymiaru świadczenia ustala się z zastosowaniem kwoty bazowej ostatnio przyjętej do obliczenia świadczenia (art. 111 ustawy emerytalnej). Emeryturę można obliczyć na nowo, tj. z uwzględnieniem nowej kwoty bazowej, obowiązującej w dacie zgłoszenia wniosku o przeliczenie, jeżeli do jej obliczenia zostaną wskazane zarobki przypadające w całości lub w części po przyznaniu emerytury, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru będzie wyższy od obliczonego poprzednio (art. 110 ustawy emerytalnej). Warunek posiadania wyższego wskaźnika podstawy wymiaru nie jest wymagany od emeryta, który od dnia ustalenia prawa do świadczenia do dnia zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie świadczenia nie pobrał świadczenia wskutek zawieszenia prawa do emerytury, lub gdy okres wymagany do ustalenia podstawy wymiaru przypada w całości po przyznaniu świadczenia.
Emerytury ustalone według nowych zasad powiększa się o kwotę wynikającą z podzielenia składek na ubezpieczenie emerytalne (z uwzględnieniem ich waloryzacji), zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego po dniu, od którego ustalono prawo do emerytury, do dnia poprzedzającego miesiąc zgłoszenia wniosku o przeliczenie, przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia, ustalone dla wieku ubezpieczonego w dniu złożenia wniosku o przeliczenie wysokości emerytury. Ponowne ustalenie wysokości emerytury ustalonej na tych zasadach następuje na wniosek zgłoszony nie wcześniej niż po upływie roku kalendarzowego lub po ustaniu ubezpieczeń emerytalnego i rentowych (art. 108 ustawy emerytalnej).
Podstawa prawna: ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 291 z późn. zm.).
Wiesława Lempska
Zakład Ubezpieczeń Społecznych
BP12/2021