Pytania
- W styczniu przechodzę na emeryturę. Pracodawca chciałby, abym nadal pracował, już na niepełnym etacie i przyuczał do zawodu młodych pracowników. Dotychczas trzeba było zwolnić się z pracy, aby emerytura była wypłacana. Słyszałem, że są zmiany. Czy emerytura będzie mi wypłacana bez rozwiązania umowy o pracę?
- Od 1 lipca zatrudniliśmy naszą dawną pracownicę, która od kilku lat pobiera emeryturę. Czy powinna ona powiadomić ZUS o podjęciu pracy?
- Pracownik pobiera rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy. W celu przyznania renty przedłożył w ZUS wszystkie dokumenty z przebiegu pracy zawodowej. Jakie dokumenty są wymagane w przypadku ubiegania się tego pracownika o emeryturę?
- W marcu 2001 r. przyznano mi emeryturę z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym. Z uwagi na niską wysokość zawiesiłam ją i nadal pracowałam. Teraz zamierzam zakończyć pracę. Czy emerytura zostanie naliczona wg starych zasad? Czy po przepracowaniu tych lat mogę wystąpić do ZUS o ponowne jej obliczenie?
- Wystawiając zaświadczenie o wynagrodzeniu, błędnie wpisałam dane dotyczące wysokości zarobków naszego pracownika. Na podstawie tego dokumentu ZUS obliczył wysokość emerytury w 2005 r. Nieprawidłowość ta została ujawniona w wyniku kontroli przeprowadzonej przez ZUS. Skorygowałam zaświadczenie i przekazałam niezwłocznie do ZUS w celu prawidłowego obliczenia emerytury. ZUS obliczył wyrównanie od daty zgłoszenia wniosku o prawidłowe wyliczenie (od dnia 1grudnia 2008 r.), a nie od początku prawa tego pracownika do emerytury. Czy takie postępowanie jest prawidłowe? Przecież nie była to wina pracownika, tylko moja - pracodawcy. Co może zrobić w tym zakresie pracownik?
- W dniu 24 grudnia 2008 r. ukończyłem 60 lat, ale pełny, 35-letni okres pracy osiągnę dopiero w czerwcu 2009 r. Czy przysługuje mi tzw. emerytura dla mężczyzny na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego?
- Czy przejście na emeryturę jest prawem, czy obowiązkiem? Czy po osiągnięciu wieku emerytalnego trzeba przejść na emeryturę, czy też jest to swobodna decyzja pracownika? Czy zakład pracy może wysłać pracownika na emeryturę bez jego zgody, mimo że zainteresowany chciałby nadal pracować? Proszę o odpowiedź.
- W naszym przedsiębiorstwie jest zatrudnionych pięć osób uprawnionych do świadczenia przedemerytalnego. Wkrótce spełnią one warunki do przyznania emerytury. Czy ZUS przyzna im to świadczenie z urzędu, czy też konieczne jest złożenie wniosku?
- Od kilku lat pobieram emeryturę. W listopadzie 2008 r. podpisałem umowę o pracę na czas określony -1 rok. Kiedy można doliczać prze-pracowany czas - znajomi mówią, że po zakończeniu okresu pracy?
- Słyszałam, że osoby, których dokumenty dotyczące uzyskiwanych wynagrodzeń zaginęły lub zostały zniszczone przez zakład pracy, i przez to pobierają one niższe emerytury, mogą teraz wystąpić do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o przeliczenie swoich świadczeń. Ja i moi koledzy z dawnego miejsca pracy jesteśmy w podobnej sytuacji - nie mamy pełnej, a niektórzy żadnej dokumentacji płacowej. Proszę o informację, jaka jest na to rada?
- Mam 56 lat i pracuję jako nauczyciel. Na dzień 31 grudnia 2008 r. miałem przepracowanych 30 lat pracy, w tym 20 lat jako nauczyciel. Nie jestem członkiem otwartych funduszy emerytalnych (OFE). Czy mogę przejść na wcześniejszą emeryturę bez rozwiązania stosunku pracy? Czy będzie ona wyliczona jako tzw. mieszana?
- Od 1979 r. do dziś pracuję nieprzerwanie w tym samym zakładzie pracy. Przed rozpoczęciem tej pierwszej pracy urodziłam dziecko, więc nie korzystałam z urlopu wychowawczego. Czy ZUS zaliczy mi ten okres do emerytury, na którą zamierzam przejść pod koniec bieżącego roku? Ile lat zostanie mi zaliczone ?
- Zmarł nasz pracownik. Czy wnuczka pozostająca najego utrzymaniu ma prawo do renty rodzinnej po nim? Jakie warunki powinna spełnić, aby ZUS przyznał jej rentę rodzinną?
- Zatrudniam pracownika, który od 3 lat ma ustalone prawo do świadczenia przedemerytalnego. Świadczenie to jednak zostało zawieszone z powodu osiągania zarobków znacznie przekraczających graniczną kwotę możliwą do zarobienia. Pracownik ten ma 62 lata i spełnia warunki do wcześniejszej emerytury, bowiem udokumentował 36-letni staż pracy składkowej i nieskładkowej. Czy ZUS sam we własnym zakresie zamieni świadczenie przedemerytalne na wcześniejszą emeryturę, czy też należy złożyć nowy wniosek?
- Czy pracownicy, która w 2008r. ukończyła 55 lat i ma udokumentowanych 30 lat okresów składkowych inieskładkowych, ZUS przyzna emeryturę także na wniosek zgłoszony w 2009 r. czy 2010 r. ?
- W 2008 r. ukończyłem 60 lat i mam 40-letni staż pracy. Nabyłem więcprawo do wcześniejszej emerytury. Nie zamierzam jednak przerywać pracy, tym bardziej że osiągam wysokie zarobki (ok. 4500 zł miesięcznie). Czy przepadnie mi prawo do wcześniejszej emerytury, jeśli wniosek złożę w 2011 r., czy też wniosek ten muszę złożyć przed ukończeniem 65. roku życia? Prasa podaje sprzeczne informacje, a dla mnie jest to bardzo ważna sprawa.
- Zatrudniamy pracownicę, która we wrześniu skończy 60 lat. Jest ona od 7 lat uprawniona do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy ima przepracowany 25-letni staż emerytalny. O tym, że ją zatrudniamy, ZUS jest informowany na bieżąco przez zgłoszenie do ubezpieczenia i doliczanie stażu do renty. Czy z chwilą osiągnięcia wymaganego wieku emerytalnego, tj. 60 lat, pracownicy tej ZUS przyzna emeryturę, czy też pracodawca musi skompletować i złożyć wniosek o to świadczenie ?
- Pod koniec roku przechodzę na emeryturę. Do wniosku chciałabym dołączyć odpis notarialny legitymacji ubezpieczeniowej z wpisem o zarobkach oraz tak samo poświadczone zeznania świadków dotyczące okresu mojej pracy w latach 1985-1987. Czy ZUS przyjmie takie dokumenty?
- Za 4 miesiące kończę 60 lat, spełniam wszystkie warunki, aby uzyskać emeryturę, tj. wiek i staż pracy. Pracę straciłam kilka miesięcy temu, więc emeryturę chciałabym uzyskać na czas. W ZUS powiedzia¬no mi, że teraz jest za wcześnie na składanie wniosku. Kiedy zatem będzie pora na jego złożenie?
- Laboratorium medyczne kilka razy w miesiącu zatrudnia emeryta w ramach umowy-zlecenia oraz opłaca składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe. Czy w związku z tym emerytura świadcze-niobiorcy zostanie podwyższona? Jeśli tak, to kto i kiedy powinien zgłosić wniosek o zaliczenie okresu tej pracy?
- Urodziłem się w czerwcu 1951 r. Po odbyciu służby wojskowej, tj. od 1974 r. aż do końca 2000 r. pracowałem jako kierowca autobusów. Była to praca szczególnie uciążliwa. Potem ze względów zdrowotnych zmieniłem pracę, a ostatnie dwa lata pracuję na 1/2 etatu jako portier. Słyszałem o różnych rodzajach emerytur, ostatnio o pomostowych. Na jaką emeryturę mogę liczyć
Odpowiedzi
Urodziłem się w czerwcu 1951 r. Po odbyciu służby wojskowej, tj. od 1974 r. aż do końca 2000 r. pracowałem jako kierowca autobusów. Była to praca szczególnie uciążliwa. Potem ze względów zdrowotnych zmieniłem pracę, a ostatnie dwa lata pracuję na 1/2 etatu jako portier. Słyszałem o różnych rodzajach emerytur, ostatnio o pomostowych. Na jaką emeryturę mogę liczyć
Zgodnie z postanowieniami art. 184 w związku z art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecz¬nych, tzw. emerytalnej, ubezpieczeni urodzeni po dniu 31 grudnia 1948 r. mogą przejść na emeryturę po osiągnięciu obniżonego wieku emerytalnego, jeżeli na dzień 1 stycznia 1999 r. posiadali okres składkowy i nieskładkowy wynoszący dla mężczyzn co najmniej 25 lat, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Emerytura przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego oraz rozwiązania stosunku pracy - w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem. Po zmianie brzmienia art. 184 w ust. 2, w części dotyczącej otwartego funduszu emerytalnego - wpro-wadzonej od 1 stycznia 2009 r. przepisami art. 46 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o emeryturach pomostowych - emerytura będzie przysługiwała pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu Ubezpie¬czeń Społecznych, na dochody budżetu państwa.
Wiek emerytalny dla mężczyzny, który wykonywał pracę w szczegól¬nych warunkach wymienionych w wykazie A, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - wynosi 60 lat.
Z pytania wynika, że chodzi o mężczyznę urodzonego w 1951 r., który na dzień 1 stycznia 1999 r. udowodnił ponad 25-letni staż pracy, w tym wyma¬gany 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach. Zatem po ukończeniu 60. roku życia, tj. w czerwcu 2011 r. autor pytania będzie mógł ubiegaæ się o przyznanie wcześniejszej emerytury - na podstawie powołanego na wstępie art. 184 ustawy emerytalnej.
Warto dodatkowo wyjaśniać, że na podstawie ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o emeryturach pomostowych, emerytura ta będzie przysługiwała mężczyźnie po spełnieniu łącznie następujących warunków:
1)udokumentowaniu okresu pracy w szczególnych warunkach lubo szcze¬
gólnym charakterze wynoszącego co najmniej 15 lat,
2)ukończeniu co najmniej 60 lat,
3)udokumentowaniu okresu składkowego i nieskładkowego wynoszącego
co najmniej 25 lat,
4)wykonywaniu przed dniem 1 stycznia 1999 r. pracy w szczególnych
warunkach lub pracy w szczególnym charakterze, w rozumieniu
art. 3 ust. 1 i 3 lub art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z Fun¬
duszu Ubezpieczeń Społecznych,
5)wykonywaniu po dniu 31 grudnia 2008 r. pracy w szczególnych wa¬
runkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3
ustawy,
6)rozwiązaniu stosunku pracy.
Autora tego pytania nie dotyczy ten rodzaj emerytury, bowiem nie spełnia on wszystkich wymaganych warunków, np. nie wykonuje pracy w szczegól¬nych warunkach po 31 grudnia 2008 r., a ponadto uzyska prawo do wcze¬śniejszej emerytury na podstawie powołanych na wstępie przepisów.