Działania wspierające zarządzanie BHP w okresie transformacji do Przemysłu 4.0

Komunikowanie się

Ustanowione w organizacji procesy komunikowania się powinny zapewniać przepływ informacji we wszystkich kierunkach struktury organizacyjnej, a w szczególności przekazywanie odpowiednich do potrzeb i zrozumiałych informacji osobom pracującym oraz innym zainteresowanym stronom.

W procesie komunikowania się w okresie transformacji do Przemysłu 4.0 powinny być przekazywane w szczególności informacje dotyczące:

• celu i zakresu wprowadzanych zmian, wynikających z nich korzyści, perspektyw rozwoju i pozyskiwania nowych umiejętności, ryzyka zawodowego związanego z nowymi technologiami i metod jego ograniczania; zakres tematyczny informacji powinien być dostosowany do potrzeb pracowników i zależy przede wszystkim od rodzaju wykonywanych przez nich zadań;
• spostrzeżonych przez pracowników zagrożeń związanych z wykorzystywaniem nowych technologii i możliwości ich eliminowania.

Do przekazywania informacji na tematy bezpieczeństwa i higieny pracy można wykorzystać szereg różnych metod, w tym:

1. tradycyjne metody komunikacji ustnej i pisemnej, takie jak:
   • tradycyjne szkolenia i formalne zebrania,
   • spotkania i dyskusje nieformalne
   • informacje w formie pisemnej (np. pismo, zarządzenie, raport)
   • informacje w formie plakatów, na tablicy ogłoszeń, itp.
2. metody elektroniczne, takie jak:
   • Intranet, e-mail, itp.
   • media społecznościowe,
   • gazeta zakładowa lub newsletter,
   • strona internetowa.

We wszystkich przedsiębiorstwach, również tych wdrażających technologie Przemysłu 4.0, istotną rolę w zarządzaniu BHP pełnią tradycyjne metody ustnego komunikowania się. Umożliwiają one uzyskiwanie informacji zwrotnej, wymianę poglądów i wyjaśnianie wątpliwości w bezpośrednich kontaktach, a także pozwalają kierownikom wykazywać widoczne zaangażowanie w działania na rzecz bezpieczeństwa i ochrony zdrowia.

Odpowiednie wdrażanie, rozwój i doskonalenie metod ustnego komunikowania się, z uwzględnieniem doskonalenia umiejętności komunikacyjnych kadry kierowniczej, może również wpływać na kształtowanie wysokiej kultury bezpieczeństwa.

Szkolenia i formalne zebrania są podstawową metodą komunikowania się we wszystkich sprawach dotyczących BHP. Tą drogą są przekazywane pracownikom zarówno informacje dotyczące występujących w środowisku pracy zagrożeń i stosowanych środków ochrony, jak i ustalonej polityki, celów i planów w zakresie BHP. Szkolenia i formalne zebrania mogą również służyć pozyskiwaniu informacji o problemach BHP od pracowników.

Spotkania pracowników z różnych komórek organizacyjnych mogą być organizowanie w celu wymiany informacji dotyczących zagrożeń występujących podczas wspólnie wykonywanych prac lub prac wykonywanych w tej samej lokalizacji.

Nieformalne spotkania i rozmowy odgrywają istotną rolę w wewnętrznym komunikowaniu się, a w szczególności wpływają na skuteczność komunikowania się z wykorzystaniem metod sformalizowanych. Spotkania i rozmowy mogą przybierać różne formy, w zależności od uczestniczących w nich osób. Obejmują one w szczególności:

• kontakty dyrekcji i kierownictwa z pracownikami podczas wizyt na stanowiskach pracy,
• bezpośrednie rozmowy pracowników lub pracowników i kierowników podczas przerw w pracy,
• bezpośrednie rozmowy pracowników lub pracowników i kierowników podczas imprez organizowanych w celu promowania zagadnień bezpieczeństwa i ochrony zdrowia.

Ważną rolę w komunikowaniu się w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy odgrywa dokumentacja, która obejmuje dokumenty, które opisują przeprowadzane działania i sposób ich realizacji oraz zapisy, które potwierdzają realizację tych działań i rejestrują ich wyniki.

Rozwój technologii informatycznych i zmiany w strukturach przedsiębiorstw oraz metodach pracy sprawiają, że coraz częściej w wewnętrznym komunikowaniu się są wykorzystywane metody elektroniczne. E-mail, Internet, Intranet, a także portale społecznościowe stają się powszechnym narzędziem dzielenia się informacjami i zarządzania wiedzą. Jednak należy brać pod uwagę, że komunikowanie się ma na celu nie tylko informowanie, ale również kształtowanie wzajemnych relacji. Dlatego decydując o metodach przekazywania informacji na temat bezpieczeństwa i higieny pracy należy pamiętać, że metody elektroniczne mogą uzupełniać i wzmacniać, a nie zastępować tradycyjne komunikowanie się, a szczególnie kontakty bezpośrednie. To właśnie tego rodzaju kontakty najsilniej wpływają na kształtowanie wysokiej kultury bezpieczeństwa.