Urodziłam się w maju 1954 r. W 2014 r. ZUS wyliczył mi emeryturę w stary i nowy sposób. Moja sąsiadka odchodziła na emeryturę cztery lata temu i ZUS przyznał jej emeryturę korzystnie wyliczoną po nowemu. Czy ZUS postąpił prawidłowo w mojej sytuacji?

Ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego. Zgodnie z przepisami obowiązującymi od 1 stycznia 2013 r. do 30 września 2017 r. ten wiek dla kobiet urodzonych w okresie od 1 kwietnia 1954 r. do 30 czerwca 1954 r. wynosił 60 lat i sześć miesięcy. Od 1 października 2017 r. powszechny wiek emerytalny dla kobiet wynosi 60 lat.

Wysokość emerytury osoby urodzonej po dniu 31 grudnia 1948 r., która osiągnęła wiek uprawniający do emerytury w latach 2009-2014, ZUS ustalał w sposób mieszany, tj. w części według dotychczasowych zasad i w części według nowych zasad albo w całości według nowych zasad, o ile taki sposób wyliczenia był korzystniejszy.
 

Wysokość emerytury obliczonej według dotychczasowych zasad wynosi 24% kwoty bazowej obowiązującej w dacie przyznania emerytury, po 1,3% podstawy wymiaru za każdy rok okresów składkowych i po 0,7% podstawy wymiaru za każdy rok okresów nieskładkowych.

Podstawę wymiaru emerytury stanowi przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub ubezpieczenie społeczne na podstawie przepisów prawa polskiego w okresie:

• kolejnych 10 lat kalendarzowych, wybranych z ostatnich 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę;
• 20 lat kalendarzowych przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku, wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu.
   

Wysokość emerytury ustalonej według nowych zasad stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę danego ubezpieczonego.

Podstawę obliczenia emerytury stanowi suma:

• zwaloryzowanej kwoty składek na ubezpieczenie emerytalne zapisanej na koncie osoby ubezpieczonej w ZUS – po 31 grudnia 1998 r. do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury, oraz
• kwoty kapitału początkowego.

Przy ustalaniu wysokości kapitału początkowego uwzględnia się okresy składkowe i nieskładkowe przypadające przed dniem 1 stycznia 1999 r. Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się od podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z kolejnych 10 lat kalendarzowych lub z 20 dowolnych lat kalendarzowych z okresu przed 1 stycznia 1999 r.
 

Autorka pytania jest uprawniona do emerytury od osiągnięcia podwyższonego wieku emerytalnego, tj. od listopada 2014 r., zatem ZUS obliczył wysokość świadczenia w sposób mieszany – 20% emerytury obliczonej według dotychczasowych zasad i 80% emerytury obliczonej według nowych zasad oraz w całości według nowych zasad, a następnie wybrał wariant korzystniejszy dla ubezpieczonej. Dlatego postępowanie ZUS w opisanej sprawie było słuszne i zgodne z obowiązującymi wówczas przepisami. Natomiast sąsiadka jest młodsza i w dacie nabycia przez nią prawa do emerytury obowiązywał już tylko nowy sposób obliczania świadczenia.

Wiesława Lempska
Zakład Ubezpieczeń Społecznych
BP10/2022