Audit systemu zarządzania BHP
Audit to systematyczny i udokumentowany proces uzyskiwania dowodów z auditu (zapisów lub innych, możliwych do zweryfikowania informacji) oraz ich obiektywnej oceny; kryteria oceny określa zestaw polityk, procedur lub wymagań, stosowanych jako odniesienie.
Audit może być auditem wewnętrznym (strony pierwszej) auditem zewnętrznym (strony drugiej lub strony trzeciej), i może być auditem połączonym (obejmującym co najmniej dwie dziedziny). Audit wewnętrzny jest prowadzony przez samą organizację lub w jej imieniu przez stronę zewnętrzną.
W systemie zarządzania BHP konieczne jest opracowanie, wdrożenie i utrzymywanie programu auditów wewnętrznych, określającego częstość, metody, odpowiedzialności i wymagania odnośnie konsultowania, planowania i raportowania.
Przy opracowywaniu programu auditów należy uwzględniać:
- znaczenie auditowanych procesów,
- wyniki poprzednich auditów,
- znaczące zmiany, mające wpływ na organizację,
- ocenę osiąganych wyników i wyniki doskonalenia,
- ryzyka dla bezpieczeństwa i zdrowia i szanse ich eliminowania lub ograniczania.
Dla każdego z zaplanowanych auditów konieczne jest określenie jego zakresu i kryteriów, a także wyznaczenie kompetentnych auditorów.
W przypadku planowania auditów wewnętrznych organizacja może przyjąć swoje własne wymagania odnośnie ich celów i zakresu, uwzględniając na przykład przyjęte polityki i priorytety, wyniki oceny ryzyk, wypadki i choroby związane z pracą, współudział pracowników, potrzeby i oczekiwania zainteresowanych stron, dojrzałość systemu zarządzania BHP czy też ocenę osiąganych wyników.
Informacje o wynikach auditu należy przekazywać przedstawicielom kierownictwa, pracowników oraz innym zainteresowanym stronom. W odniesieniu do każdej ze zidentyfikowanych w procesie niezgodności powinny być podjęte odpowiednie działania korygujące skierowane na jej wyeliminowanie i ciągłe doskonalenie systemu zarządzania BHP.
Informacje na temat programów auditów oraz ich wyników powinny być udokumentowane.
Do oceny działań odnoszących się do auditowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy można wykorzystać przedstawioną niżej listę pytań kontrolnych.
Lista pytań kontrolnych do oceny działań w zakresie auditowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy
- Czy są prowadzone audity wewnętrzne systemu zarządzania BHP?
- Czy audity są prowadzone przez osoby odpowiednio przeszkolone i upoważnione?
- Czy zachowana jest niezależność auditorów od auditowanych obszarów?
- Czy wybór auditorów i planowanie przebiegu auditu są prowadzane z udziałem pracowników?
- Czy ustanowiono procedury planowania i prowadzenia okresowych auditów systemu zarządzania BHP?
- Czy procedury przeprowadzania auditów ustalają sposób określania zakresu auditów i ich częstości oraz metodykę ich przeprowadzania?
- Czy procedury auditu określają odpowiedzialności i wymagania związane z przeprowadzeniem auditu i przekazywaniem jego wyników?
- Czy procedury auditów ustalają wymagania dotyczące kwalifikacji i kompetencji auditorów?
- Czy wyniki auditów prowadzą do podejmowania odpowiednich działań korygujących i zapobiegawczych?
Do oceny zgodności systemu zarządzania BHP z wymaganiami normy PN-ISO 45001 można wykorzystać opracowaną w tym celu listę pytań kontrolnych (do pobrania w formacie pdf).
